Rekuperacja a szczelność domu. Dlaczego okna, drzwi i izolacja mają znaczenie?

Dobra rekuperacja nie zaczyna się i nie kończy na wyborze rekuperatora. Można zamontować bardzo dobrą centralę, poprawnie rozprowadzić kanały i wyregulować instalację, ale jeżeli sam budynek będzie pełen przypadkowych nieszczelności, cały system nie będzie pracował w takich warunkach, w jakich powinien.

Dlatego przy budowie domu warto patrzeć na rekuperację, okna, drzwi i izolację jak na elementy jednego systemu.

Dobrym przykładem jest jedna z naszych realizacji. Około rok wcześniej jako GT.instal wykonaliśmy u klienta instalację rekuperacji. Na kolejnym etapie budowy wróciliśmy na tę samą inwestycję – tym razem ekipa firmy Tomczak Izolacje wykonała ocieplenie poddasza pianą PUR.

Co ciekawe, sam inwestor zawodowo zajmuje się stolarką otworową. Doskonale wiedział więc, że nawet bardzo dobre okna nie zapewnią energooszczędnego domu, jeżeli inne elementy jego zewnętrznej powłoki zostaną wykonane niedokładnie.

Rekuperacja potrzebuje kontrolowanego przepływu powietrza

Jedną z największych zalet wentylacji mechanicznej z odzyskiem ciepła jest możliwość kontrolowania tego, którędy świeże powietrze trafia do domu i którędy powietrze zużyte jest z niego usuwane.

Powietrze nawiewamy między innymi do salonu i sypialni, a usuwamy je przede wszystkim z kuchni, łazienek czy pomieszczeń gospodarczych.

Żeby taki układ działał prawidłowo, nie chcemy przypadkowej wymiany powietrza przez nieszczelności wokół okien, drzwi, dachu czy przejść instalacyjnych.

Szczelny dom nie oznacza domu bez wentylacji

To ważne rozróżnienie. Czasami można spotkać się z opinią, że dom powinien „oddychać przez nieszczelności”. Przy rekuperacji jest dokładnie odwrotnie – wymiana powietrza ma odbywać się przede wszystkim przez zaprojektowaną instalację.

Nie oznacza to oczywiście zamykania domu bez dostępu do świeżego powietrza. Rekuperacja odpowiada właśnie za jego stałe dostarczanie oraz odprowadzanie powietrza zużytego.

Im mniej przypadkowych miejsc, którymi powietrze omija instalację, tym większą kontrolę mamy nad wentylacją budynku.

Okna to dopiero jeden element szczelnego budynku

Nasz klient zwrócił podczas nagrania uwagę na bardzo ważną rzecz: same dobre okna nie wystarczą.

Możemy kupić stolarkę o bardzo dobrych parametrach, ale pozostają jeszcze połączenia okien z murem, drzwi zewnętrzne, ściany, dach, strop oraz wszystkie miejsca, w których instalacje przechodzą przez zewnętrzną powłokę budynku.

Szczelność domu jest więc wynikiem wielu dobrze wykonanych detali.

W praktyce szczególnie wymagające bywają połączenia różnych elementów konstrukcji, okolice murłat, skosy, przejścia przewodów oraz miejsca o skomplikowanej geometrii.

A co z drzwiami wewnętrznymi?

W przypadku rekuperacji trzeba rozróżnić drzwi zewnętrzne od drzwi wewnętrznych.

Drzwi zewnętrzne są częścią powłoki budynku i ich szczelność ma znaczenie dla ograniczenia niekontrolowanej infiltracji powietrza.

Drzwi wewnętrzne mają natomiast zupełnie inne zadanie. Powinny umożliwiać przepływ powietrza pomiędzy pomieszczeniami zgodnie z projektem wentylacji.

Jeżeli nawiew znajduje się w sypialni, a wywiew w łazience, powietrze musi mieć możliwość przemieszczenia się między tymi pomieszczeniami. Dlatego stosuje się odpowiednie podcięcia, szczeliny transferowe lub inne rozwiązania przewidziane w projekcie.

To niewielki detal, o którym łatwo zapomnieć podczas wyboru drzwi, a który później ma znaczenie dla działania całego systemu.

Więcej o podcięciach w pierwszym odcinku cyklu „Rekuperacja z głową”.

Najpierw rekuperacja, później izolacja

W przypadku tej realizacji poszczególne etapy zostały wykonane w odpowiedniej kolejności.

Najpierw rozprowadziliśmy instalację rekuperacji. Po około roku wróciliśmy do tego samego budynku, gdy inwestycja była gotowa na wykonanie izolacji poddasza.

Klient zdecydował się na pianę PUR między innymi dlatego, że zależało mu na dokładnym wypełnieniu przestrzeni w połaci dachu. Jak sam powiedział podczas nagrania, brał pod uwagę również tradycyjną wełnę, ale znaczenie miały dla niego zarówno sposób wykonania izolacji, jak i szybkość realizacji.

Rekuperacja, izolacja i stolarka powinny ze sobą współpracować

Ta realizacja dobrze pokazuje coś, o czym na budowie często zapominamy.

Rekuperacja nie jest osobnym urządzeniem „dokładanym” do gotowego domu. Izolacja nie jest tylko określoną liczbą centymetrów materiału. A dobre okno to nie tylko współczynnik zapisany w katalogu producenta.

Najlepszy efekt otrzymujemy wtedy, gdy wszystkie te elementy zostaną przemyślane razem.

Szczelne okna i drzwi ograniczają niekontrolowany przepływ powietrza przez otwory budynku. Dobrze wykonana izolacja dachu ogranicza straty ciepła przez przegrodę. Rekuperacja natomiast zapewnia kontrolowaną wymianę powietrza i pozwala odzyskiwać część energii z powietrza usuwanego z domu.

To właśnie połączenie tych rozwiązań ma znacznie większe znaczenie niż skupienie się wyłącznie na jednym produkcie.

Budujesz dom z rekuperacją? Myśl o niej odpowiednio wcześnie

Najwięcej problemów pojawia się wtedy, kiedy rekuperacja, stolarka i izolacja są planowane niezależnie od siebie.

Dlatego instalację wentylacji mechanicznej warto uwzględnić na etapie budowy domu. Pozwala to wcześniej przewidzieć przebieg kanałów, przejścia przez stropy i przegrody oraz uniknąć późniejszych przeróbek.

W GT.instal projektujemy i wykonujemy systemy rekuperacji w domach jednorodzinnych. Patrzymy przy tym nie tylko na sam rekuperator, ale również na warunki, w których instalacja będzie później pracowała.

Bo dobra rekuperacja zaczyna się znacznie wcześniej niż w momencie uruchomienia centrali.